Terminem oczyszczalni ekologicznej przyjęto określać tzw. oczyszczalnie drenażowe tj. takie w których proces oczyszczania ścieków jest dwuetapowy.
- I etap to oczyszczanie w osadniku gnilnym w którym następuje proces oczyszczania
mechanicznego czyli rozdział na frakcje lżejsze i cięższe (flotacja i sedymentacja) oraz
procesy związane z fermentacją osadu, w którym dominują bakterie i mikroorganizmy
beztlenowe.
Dobrze dobrany osadnik usuwa około 80% zawiesin i 40% zanieczyszczeń organicznych.
- II etap oczyszczania ścieków realizowany jest przez drenaż rozsączający, związany jest
z doczyszczaniem tlenowym, decydującą rolę odgrywają mikroorganizmy tlenowe dzięki
którym zachodzą kolejne procesy biochemiczne.
Procesy te mogą być dodatkowo intensyfikowane poprzez zastosowanie urządzeń
napowietrzających.
Jeżeli wykonanie drenażu rozsączającego jest b. trudne lub wręcz niemożliwe, trzeba wybrać
inną formę oczyszczania tzw. oczyszczalnię biologiczną.
Większość rozwiązań oczyszczalni biologicznych wzorowana jest na dużych oczyszczalniach
komunalnych dla których wymagania jakościowe są bardzo surowe stąd stopnie biologiczne
charakteryzują się wysokim stopniem oczyszczania.
Pierwszym elementem oczyszczalni pozostaje osadnik gnilny a zamiast naturalnego „stopnia
biologicznego” jakim jest grunt w oczyszczalni drenażowej stosuje się stopnie biologiczne
wykonane przez człowieka.
Oczyszczone w przydomowej oczyszczalni ścieki, należy w końcu gdzieś odprowadzić.
Możliwości jest kilka – odbiornikiem mogą to być wody stojące lub płynące (stawy, rzeki
lub rowy melioracyjne, odprowadzenie do wód wymaga oddzielnego zezwolenia)
można też odprowadzić oczyszczone ścieki do gruntu.
Ponieważ w POŚ grunt jest przeważnie miejscem odbioru ścieków z oczyszczalni
słów kilka odnośnie tej możliwości.
Na podstawie Rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 20 listopada 2001r. (Dz.U. 140/01 poz. 1585) w sprawie rodzajów instalacji, których eksploatacja wymaga zgłoszenia, oczyszczalnie ścieków o przepustowości do 5m3 na dobę, wykorzystywane na potrzeby gospodarstw domowych lub rolnych w ramach zwykłego korzystania z wód nie wymagają pozwolenia wodno prawnego na wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi
Zbiornik bezodpływowy (szambo) czy Przydomowa Oczyszczalnia Ścieków
Aspekty ekonomiczne
W aglomeracjach miejskich o dużej gęstości zaludnienia odprowadzanie ścieków podziemnymi sieciami kanalizacyjnymi do zbiorczej, centralnej oczyszczalni jest jedynym, tak naprawdę sensownym i akceptowalnym ze względów finansowych, rozwiązaniem.
Inaczej sprawa ta wygląda w osiedlach wiejskich i podmiejskich, gdyż właściciele działek położonych na terenach nieskanalizowanych problem odprowadzania ścieków muszą rozwiązać we własnym zakresie.
Do wyboru mają dwie możliwości - odprowadzać ścieki do szamba lub do przydomowej oczyszczalni. Pierwsze rozwiązanie, jest tańsze inwestycyjnie, proste w montażu i można go wykonać na każdej działce niezależnie od panujących na niej warunków gruntowo-wodnych. Należy jednak pamiętać o kosztach późniejszej jego eksploatacji.
Instalacja Przydomowej oczyszczalni ścieków jest inwestycyjnie droższa za to nie porównalnie
tańsza w eksploatacji i co najmniej w takim samym stopniu wygodniejsza i bardziej komfortowa w użytkowaniu.
Rosnąca świadomość obywateli i działania odpowiednich organów państwowych
i samorządowych nakazujące stosowanie takich metod unieszkodliwiania odpadów bytowych
(w tym ścieków), które nie wpływają negatywnie na środowisko naturalne. Wymogi stawiane obecnie przez odpowiednie akty prawne, a egzekwowane przez różne służby do tego powołane, będą powodowały likwidacje nieszczelnych zbiorników bezodpływowych (szamb), a zalecać będą budowę takich instalacji, które nie spowodują zagrożenia dla środowiska np. ekologicznych przydomowych oczyszczalni ścieków. W przypadku korzystania ze szczelnego szamba ilość ścieków powinna być zbliżona do ilości wody zużytej na potrzeby bytowe, którą to ilość łatwo określić na podstawie wskazań wodomierza.
Realizacja inwestycji polegającej na budowie małej oczyszczalni ścieków wymaga
uregulowania najpierw strony formalno prawnej dla tego działania.
Przepisy prawne z zakresu prawa budowlanego, wodnego i ochrony środowiska,
odnoszące się do budowy przydomowej oczyszczalni ścieków w ramach zwykłego
korzystanie z wód, nie do końca korespondują ze sobą gdyż w Prawie budowlanym
zwolnione z uzyskania pozwolenia na budowę są oczyszczalnie o wydajności 7,5 m3/d,
podczas gdy inne przepisy za graniczną przyjmują wydajność 5 m3/d.
Formalne uwarunkowania pochodzą z następujących aktów prawnych.
• Ustawa „Prawo Wodne” z dn. 18 lipca 2001r. (Dz.U. z 2005 r. Nr 239 poz. 2019
• Ustawa „Prawo Budowlane” z dn. 7 lipca 1994r. (Dz.U. z 2006r. Nr 156 poz 1118)
• Przepisy szczegółowe:
• Efekty oczyszczania muszą odpowiadać wymogom w sprawie warunków, jakie należy spełnić przy wprowadzaniu ścieków do wód lub do ziemi oraz w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska naturalnego („Rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 24 lipca 2006 r. w sprawie warunków, jakie należy spełnić przy wprowadzaniu ścieków do wód lub ziemi...” (Dz.U. z 2006 nr 137 poz.984).
• Oczyszczalnie ścieków o przepustowości do 5 m3 /dobę, wykorzystywane na potrzeby
gospodarstw domowych lub rolnych w ramach zwykłego korzystania z wód nie wymagają pozwolenia wodno-prawnego na wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi (Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 20 listopada 2001r. Dz.U. Nr 140 z 2001r. poz. 1585)
